Niestandardowa rola

Aktorstwo czy może raczej sceniczne bycie Sandry Korzeniak jest naprawdę magnetyczne. Od pierwszych minut spektaklu obserwujemy za jej sprawą perpetuum mobile kobiecego niespełnienia.

"Pod presją" (reż. Maja Kleczewska). Teatr Śląski. Fot. Magda Hueckel
„Pod presją” (reż. Maja Kleczewska). Teatr Śląski. Fot. Magda Hueckel

Jest w tym obrazie – utrwalonym jednocześnie za pomocą kamer i oglądanym w żywym planie – groteskowe przerysowanie i mnóstwo smutku. Jest też jakaś wewnętrzna radość niebieskiego ptaka, którą Sandra Korzeniak przedstawia w sobie tylko właściwy sposób. Potrafi być bezradna, wzruszająca i irytująca w tym samym momencie.

Spektakl Pod presją w reżyserii Mai Kleczewskiej miał swoją premierę w Teatrze Śląskim w Katowicach w marcu 2018. Nim ponad rok później zaprezentowano go podczas 39. WST w stołecznym Teatrze Dramatycznym zdobył kilka ważnych nagród i plik świetnych recenzji. Oczekiwania warszawskiej publiczności były więc wysokie, a widownia zapełniona szczęśliwymi posiadaczami biletów i rozpromienionymi wejściówkowiczami. Ja sama byłam ogromnie ciekawa przedstawienia i roli Sandry Korzeniak, której charyzmę i talent cenię wysoko.

"A Woman Under the Influence" (reż. John Cassavetes)
Gena Rowlands (Mabel). „A Woman Under the Influence” (reż. John Cassavetes)

Maja Kleczewska i Łukasz Chotkowski jako współtwórcy tekstu podążają wiernie za scenariuszem filmu Johna Cassavetesa, A Woman Under the Influence. Główna bohaterka Mabel stara się żyć w zgodzie z zasadą 5 punktów, wśród których są:

  1. Miłość
  2. Przyjaźń
  3. Spokój
  4. Bycie dobrą matką
  5. Przynależność do męża

Najtrudniej przychodzi Mabel przestrzeganie zasady numer 3. Jest nadpobudliwa, niepoprawna, emocjonalna i wrażliwa. Także na muzykę (stąd w przedstawieniu ogromny ładunek operowych kompozycji). Mimo wielu starań, Mabel nie radzi sobie w żadnej roli – żony, matki, pani domu. W szerszym planie tematem spektaklu jest właśnie rola kobiety w społeczeństwie – standardy (jakie musi spełnić), ramy (w których musi się zmieścić), normy (od których odstępstwa skazują ją na wykluczenie).

"Pod presją" (reż. Maja Kleczewska). Teatr Śląski. Fot. Magda Hueckel
„Pod presją” (reż. Maja Kleczewska). Teatr Śląski. Fot. Magda Hueckel

Mabel definiuje się poprzez macierzyństwo i rodzinę, w każdym razie są to jedyne sfery jej życia, do których zyskujemy dostęp. W teatrze sceny z trójką dzieci to tylko migawki, natomiast w filmie Cassavetesa relacja bohaterki z dziećmi jest pokazana w pełniejszy sposób. Widać, że mimo jej nietuzinkowego charakteru, czy wręcz zachowań wskazujących na zmącenie umysłu, kochają ją bezgranicznie i tęsknią za jej obecnością.

"Pod presją" (reż. Maja Klaczewska). Teatr Śląski. Fot. Magda Hueckel
Sandra Korzeniak (Mable). „Pod presją” (reż. Maja Kleczewska). Teatr Śląski. Fot. Magda Hueckel

Tęsknią, bo mąż Nick (wyrazisty i przekonujący Piotr Bułka) pod wpływem swojej matki wysyła żonę na leczenie psychiatryczne. Otrzymuje nową osobę. Kobietę-automat. Zamiast hippisowskiej tuniki i pląsów z Jeziora łabędziego, sztywny kołnierzyk i recytowane słowa.  W ostatnich scenach spektaklu (i filmu), podczas kameralnego spotkania w gronie najbliższych, okazuje się jak obcy są oni percepcji Mabel i jej wewnętrznemu światu. Dostęp do niego zyskał tylko racjonalny, lecz pełen miłosnej empatii Nick.

"Pod presją" (reż. Maja Kleczewska). Teatr Śląski. Fot. Magda Hueckel
Na górze: Piotr Bułka (Nick) i Sandra Korzeniak (Mable). „Pod presją” (reż. Maja Kleczewska). Teatr Śląski. Fot. Magda Hueckel

Teatralno-filmowa natura spektaklu nie wprawiła mnie w zachwyt. Twórcy połączyli obydwa media, rozbijając percepcję publiczności i multiplikując obrazy. Teatr zdominowany przez technikę jest mi nieszczególnie bliski. Aktor staje się w nim obiektem, efekty specjalne zastępują wyobraźnię widza. Mimo to doceniam wysoki poziom aktorstwa i fakt, że Pod presją pozwala mi się zastanowić nad tym, kim jestem jako kobieta we współczesnym – polskim – społeczeństwie.

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *